Kalendarz

MARZEC - informacje ogólne

 

         W chwili obecnej trwa marzec - jest to trzeci miesiąc w całym roku kalendarzowym. Na półkuli północnej to pierwszy miesiąc wiosny, na półkuli południowej - pierwszy miesiąc jesieni. Trwa on dokładnie 30 dni i 23 godziny, gdyż ze względu na zmianę czasu na letni jedna doba ulega "skróceniu" o całą godzinę.          

       Skąd wzięła się nazwa tego miesiąca? Pochodzi ona od łacińskiej nazwy Martius, oznaczającej "miesiąc Marsa" (Mars to rzymski bóg wojny). Całkiem podobne określenia występują też w wielu innych językach europejskich. Dawniej w Polsce na miesiąc ten mówiono brzezień - od zielenienia się w tym okresie brzozy (obecnie w języku czeskim funkcjonuje nazwa březen).

       Aż do 17 marca włącznie we wszystkich miejscach w Polsce dzień jest krótszy od nocy. Im dalej na północ kraju, tym noce wydłużają się coraz bardziej. Najkrótszy dzień w tym miesiącu ma miejsce 1 marca - jego długość w Warszawie wynosi 10 godzin i 51 minut (Słońce wschodzi o 6:23, zachodzi o 17:14). 

      18 marca zarówno dzień, jak i noc trwają po 12 godzin - jest to związane z występowaniem na naszej planecie zjawiska równonocy wiosennej przypadającej co roku właśnie w okolicach początku astronomicznej wiosny - w takiej sytuacji w każdym miejscu na Ziemi długość dnia i nocy jest jednakowa. Ponadto na biegunie północnym następuje jedyny w całym roku wschód Słońca, zwiastując tym samym początek dnia polarnego trwającego przez kolejne 6 miesięcy. Na biegunie południowym z kolei ma miejsce jedyny do roku zachód naszej dziennej gwiazdy i zarazem początek sześciomiesięcznej nocy polarnej. Nad równikiem natomiast Słońce góruje w zenicie (czyli jego promienie padają wówczas pod kątem 90 stopni). 

      Od 19 marca w naszym kraju pojawia się przewaga dnia nad nocą. Im bardziej na północ Polski, tym dnie wydłużają się coraz bardziej. Najdłuższy z nich w obecnym miesiącu przypada 31 marca i trwa w stolicy naszego kraju 12 godzin i 53 minuty. (biorąc pod uwagę fakt, że panuje już wtedy czas wschodnioeuropejski, wschód naszej dziennej gwiazdy ma miejsce o 6:14, a zachód o 19:07).

      Różnica pomiędzy najkrótszym a najdłuższym dniem w tym miesiącu wynosi zatem 2 godziny i 2 minuty. Ponadto nasza dzienna gwiazda do 20 marca pozostaje w znaku Ryb, następnie przechodzi w znak Barana.

      W marcu pojawiają się też dni szczególne, wśród których warto wyróżnić:

• 1 marca - Narodowy Dzień Pamięci Żołnierzy Wyklętych, początek meteorologicznej wiosny
• 8 marca - Dzień Kobiet
• 10 marca - Dzień Mężczyzn, Uroczystość Czterdziestu Męczenników
• 19 marca - Uroczystość Świętego Józefa
• 20 marca - początek astronomicznej wiosny
• 21 marca - początek kalendarzowej wiosny, Dzień Wagarowicza
• 23 marca - Światowy Dzień Meteorologii
• 25 marca - Uroczystość Zwiastowania Najświętszej Maryi Pannie

         W tym roku 1 marca obchodziliśmy Popielec, i tym samym początek Wielkiego Postu.

         Co roku w ostatnią niedzielę marca ma miejsce zmiana czasu z zimowego na letni (taka zasada obowiązuje od 1981 roku). Wskazówki zegarów są wtedy przesuwane o 1 godzinę do przodu (z 2:00 na 3:00). Na Pałacu Kultury i Nauki w Warszawie zegar, po osiągnięciu godziny 2:00, zaczyna przestrajać się - wskazówki poruszają się 5 razy szybciej niż normalnie, by po 15 minutach wskazały godzinę 3:15, a następnie zegar znów chodzi normalnie już według czasu letniego. W tym roku czas zimowy zakończymy 26 marca, a powrócimy do niego 29 października.